Landenvergelijking

Turkije vs Griekenland

Turkije en Griekenland delen een mediterraan klimaat, woonlasten onder het Nederlandse niveau en een groeiende populariteit onder Nederlandse emigranten, maar ze staan fiscaal en juridisch werelden van elkaar. Griekenland is EU-lid met vrijheid van vestiging; Turkije vereist een verblijfsvergunning maar kent kosten van levensonderhoud die voor een Nederlander laag uitvallen.

CriteriumTurkijeGriekenlandAfweging
VerblijfsrechtTurkije is geen EU-land. Het Turkse MFA bevestigt dat Nederlandse paspoorthouders visumvrij mogen verblijven voor maximaal 90 dagen binnen iedere voortschrijdende periode van 180 dagen; dit is inreisrecht, geen verblijfsvergunning en geen werkrecht. Voor langer verblijf is een kortdurende verblijfsvergunning (aanvraag bij Göç İdaresi) vereist; vastgoedbezit, werk of investering is een beoordeelde grond en geen automatische aanspraak, en verlenging is voorwaardelijk. Een langdurige verblijfsvergunning kan pas na acht jaar ononderbroken legaal verblijf afzonderlijk worden aangevraagd. Naturalisatie is een volledig afzonderlijk, discretionair traject met voorwaarden rond onder meer verblijfsduur, intentie tot vestiging, gedrag, taal, inkomen en nationale veiligheid; geen enkele verblijfsduur geeft automatisch recht op Turks staatsburgerschap.Als Nederlander val je in Griekenland onder het vrije verkeer in de EU: je hebt geen visum en geen werkvergunning nodig. Blijf je langer dan drie maanden, dan geldt een EU-verblijfsgrond die bij je situatie past: werknemer, zelfstandige, student of economisch niet-actief met voldoende middelen en een volledige ziektekostenverzekering. De registratie bij de bevoegde Griekse politieautoriteit en het AFM-nummer zijn administratieve stappen en geen bron van het verblijfsrecht; Griekse naturalisatie staat daar los van en vergt een eigen aanvraag en beoordeling. Na vijf jaar legaal en ononderbroken verblijf ontstaat in beginsel duurzaam verblijfsrecht; het permanent verblijfsdocument is afzonderlijk bewijs en geen voorwaarde. Een AFM is een afzonderlijk fiscaal nummer en zegt niets over je verblijf.In Griekenland registreer je je na drie maanden en dat is het. In Turkije vraag je een verblijfsvergunning aan bij de Göç İdaresi en verleng je die onder voorwaarden die kunnen veranderen.
BelastingDe inkomstenbelasting loopt progressief van 15 tot 40 procent. Een vermogensrendementsheffing bestaat er niet, en directe familie betaalt geen erfbelasting. Nederland en Turkije hebben sinds 1986 een volledig belastingverdrag; toets AOW/socialezekerheidsuitkeringen, particulier pensioen en overheidspensioen elk afzonderlijk aan dat verdrag en gooi ze niet op een hoop, want de Turkse nationale behandeling verandert die verdragsverdeling niet. Het verdrag staat als Trb. 1986-67 en is sinds 30-09-1988 in werking.De inkomstenbelasting loopt progressief van 9 tot 44 procent. Het zeven-procentregime van artikel 5B, wet 4714/2020, geeft een kwalificerende ontvanger van buitenlands pensioen maximaal vijftien belastingjaren een vlaktaks van 7 procent op buitenlands inkomen; controleer de openstellingsstatus bij de AADE. Er is geen vermogensbelasting op buitenlands vermogen, wel de ENFIA op Grieks onroerend goed.Wat je in Griekenland of in Turkije betaalt hangt aan je eigen situatie: laat je fiscale woonplaats, het verdrag en de status van het regime per belastingjaar door een specialist toetsen.
Kosten van levensonderhoudVoor wie in euro's verdient scheelt de koers van de lira, maar de prijzen stijgen daar in lira en de koers kan die winst in een jaar wegnemen. Ons register draagt voor Turkije geen huurcijfer van een instantie; wat de woonlasten hier uit elkaar trekt is het verschil per stad en per wijk. Een maandtotaal in euro's houdt daardoor kort stand.De prijzen in Griekenland zijn gestegen door de instroom van buitenlanders en door de inflatie. Een huurcijfer van een instantie staat er voor Griekenland niet, en wat de woonlasten uit elkaar trekt is het verschil tussen Athene, het vasteland en de eilanden. Op Kreta, de Peloponnesos en de kleinere eilanden liggen de woonlasten onder die van Athene en Thessaloniki.Turkije is in euro's gerekend goedkoper, met een koers die sterk beweegt. Griekenland rekent in euro's, dus daar weet je waar je aan toe bent.
ValutaTurkse lira (TRY) is de munt waarin je in Turkije betaalt. Je inkomen in euro's gaat dus door een wisselkoers heen, en die koers bepaalt mee wat een maand kost. Een inflatiecijfer noemen wij alleen met de Turkse statistiekdienst als bron, en zo'n cijfer draagt ons register niet. Reken bij een begroting daarom met een ruime marge.Euro, dus voor Nederlanders verandert er niets aan de munt: je inkomen en je uitgaven staan in dezelfde eenheid. Griekenland zit in de eurozone en het rentebeleid komt van de Europese Centrale Bank. Omwisselen hoeft niet en een koers hoef je niet bij te houden. Een Grieks prijskaartje lees je dus meteen goed.Griekenland rekent in euro's, dus je koopkracht daar verandert niet met een wisselkoers. De Turkse lira staat structureel zwak tegenover de euro, en dat is bij plannen voor de lange termijn een risico dat je meeneemt.
ZorgBij elke verblijfsvergunning hoort een geldige ziektekostenverzekering, en die moet de hele gevraagde vergunningsduur dekken; voor de langdurige vergunning geldt dat naast acht jaar onafgebroken verblijf. Of een buitenlander met een verblijfsvergunning in de algemene ziektekostenverzekering kan en tegen welke premie, dragen wij niet: de sociale verzekeringsbank publiceert dat niet op een pagina die wij konden openen.Je hebt een AMKA nodig, het socialezekerheidsnummer, dat je bij het loket aanvraagt; het ESY is het stelsel en de EOPYY betaalt. Tarieven en eigen bijdragen noemen wij niet: die hebben wij niet bij een Griekse instantie kunnen nalezen, en overschrijven wat een andere site beweert doen wij niet.Op papier valt hier geen keuze te maken: in Griekenland hangt de toegang aan je positie bij EOPYY en in Turkije aan een private polis zolang je er geen werkgever hebt.
Veiligheid en politieke stabiliteitTurkije is een presidentiële republiek, en sinds de stelselwijziging ligt de uitvoerende macht bij de president, Erdogan. De persvrijheid is er beperkt, en sociale media gaan er af en toe tijdelijk op slot. De rechtsstaat geeft je als inwoner daardoor minder zekerheid dan je uit Nederland kent, en dat weegt zwaarder naarmate je er langer blijft. In de kustplaatsen gaat het dagelijks leven voor buitenlanders zijn gewone gang.Griekenland is een parlementaire democratie en lid van de EU en van de NAVO, en het bestuur wisselt er langs verkiezingen. Buiten Athene en de toeristische zones ligt de geregistreerde criminaliteit laag; in de stad zelf let je vooral op zakkenrollerij. Het land kende in het vorige decennium economische instabiliteit, en dat is de periode waar Grieken zelf naar terugkijken. Een cijfer over corruptieperceptie noemen wij niet, want wij hebben geen instantie kunnen nalezen die er een publiceert.Griekenland is een stabiele EU-democratie met een rechtsstaat die door de EU wordt bewaakt. Turkije heeft een presidentieel systeem met beperkt persbeleid en een economie die sterk beweegt.
TaalDe grondwet zegt het in een adem met de eenheid van de staat: de Turkse staat is met zijn land en zijn volk een ondeelbaar geheel, en zijn taal is het Turks. Het Turks is geen Indo-Europese taal en dus geen familie van het Nederlands, maar het schrift is sinds de jaren twintig Latijns, dus lezen kun je vanaf dag een.Het Grieks is de taal van Griekenland; wij dragen het als feitelijke taal, want de bepaling in het Syntagma staat in het Griekse schrift en dat nemen wij niet woordelijk over. Wat je hier meteen merkt is dat alfabet: straatnaam, formulier en bordje moet je eerst kunnen ontcijferen voordat je ze kunt lezen. Het Grieks staat als Indo-Europese taal wel in dezelfde stamboom als het Nederlands, maar op een verre tak.In Athene en de Griekse toeristenplaatsen kom je verder met Engels dan in de Turkse. Daar staat tegenover dat de Nederlandse gemeenschappen aan de Turkse kust groter zijn.
VastgoedEigendomsoverdracht verloopt uitsluitend via registratie bij de Tapu ve Kadastro-directoraten; een notariële voorovereenkomst draagt geen eigendom over. Vastgoedaankoop geeft geen automatische doorstroom naar een verblijfsvergunning of het Turkse staatsburgerschap: woonvastgoed is hooguit een beoordeelde grond voor een kortdurende verblijfsvergunning, en de uitzonderlijke investeringsnaturalisatie (vanaf USD 400.000, discretionair besluit van de President) is een volledig afzonderlijk traject. Ons register draagt voor Turkije geen koopprijs per vierkante meter en geen aankoopkosten. Wat de prijs hier uit elkaar trekt is de wisselkoers, die de prijs in euro's sterker beweegt dan de markt zelf. Vraag bij een aankoop altijd na welke belastingen en registratiekosten er bovenop de koopsom komen, want die verschillen per land en soms per regio.<strong>Wat wij voor Griekenland hebben nagelezen.</strong> De overdrachtsbelasting is volgens de belastingdienst 3 procent van de belastbare waarde, met daarbovenop een gemeentelijke opslag van 3 procent over dat bedrag. Het veelgenoemde tarief is de uitkomst van die twee en staat nergens als zodanig bij de bron. Wie hier permanent gaat wonen of dat binnen twee jaar van plan is, kan vrijstelling krijgen voor een eerste woning: tot 200.000 euro voor een ongehuwde koper en tot 250.000 euro voor een gehuwde. Die voorwaarde maakt precies het onderscheid tussen emigreren en een tweede huis kopen. Een koopprijs per vierkante meter draagt ons register niet; wat die prijs uit elkaar trekt is het verschil tussen Athene, de eilanden en het vasteland.Voor Griekenland draagt ons register de overdrachtsbelasting met de vrijstelling voor een eerste woning; voor Turkije draagt het niets over de aankoopkosten. Een koopprijs per vierkante meter noemen wij niet zonder bron.

Officiële bronnen bij verblijfsclaims

Officiële routebronnen

Controleer vlak vóór een aanvraag altijd de actuele routepagina. Een visum, toelating, tijdelijk verblijf, permanent verblijf en naturalisatie zijn afzonderlijke beslissingen. Niet elke bron is even makkelijk te controleren; lees hoe wij met bronnen en actualiteit omgaan.

Short-term residence permit: tourism and residential property grounds

Voor: Buitenlanders met een wettelijke verblijfsgrond; woonvastgoed of toerisme is een beoordeelde grond, geen automatische aanspraak

Officiële bron: Presidency of Migration Management, Republic of Türkiye

EU-vrij verkeer en verblijf langer dan drie maanden

Voor: Nederlandse en andere EU-burgers die in Griekenland verblijven

Officiële bron: Grieks Ministerie van Migratie en Asiel

Controleer actuele cijfers en regels altijd bij de officiële instanties.

Deze twee landen staan ook andersom naast elkaar. Daar wegen wij ook eu-lidmaatschap en klimaat.