Je Spaanse loonstrook: wat eraf gaat, en welk land het int

Voordat je naar je eerste Spaanse loonstrook kijkt, zijn er twee vragen die eerder komen. In welk land ben je sociaal verzekerd, en welk land mag je loon belasten? Dat hoeft niet hetzelfde land te zijn, en het hoeft ook geen van beide het land te zijn waar je woont.

De eerste vraag beantwoordt een Europese verordening. Artikel 11, lid 1 van verordening 883/2004, woordelijk: ‘Degenen op wie deze verordening van toepassing is, zijn slechts aan de wetgeving van één lidstaat onderworpen.’

Eén land dus, nooit twee tegelijk. Welk land dat is, staat in lid 3, dat begint met een voorbehoud voor de artikelen 12 tot en met 16. Onder a: ‘geldt voor degene die werkzaamheden al dan niet in loondienst verricht in een lidstaat, de wetgeving van die lidstaat’.

Werk je in één land, dan ben je in dat werkland verzekerd. Wie in Spanje werkt valt onder de Spaanse sociale zekerheid, ook als het gezin voorlopig in Nederland blijft. Werk je normaal in twee of meer landen, bijvoorbeeld deels thuis in Spanje voor een Nederlandse werkgever, en doe je een substantieel deel van je werk in je woonland, dan ben je in je woonland verzekerd (artikel 13). Past geen van de regels a tot en met d, dan val je terug op je woonland: lid 3 onder e noemt dan ‘de wetgeving van de lidstaat van zijn woonplaats’.

De tweede vraag, over de belasting op je loon, beantwoordt het belastingverdrag tussen Nederland en Spanje. Dat verdrag is ondertekend op 16 juni 1971 en artikel 16 gaat over loon uit dienstbetrekking.

Lid 1, woordelijk: ‘los sueldos, salarios y remuneraciones similares obtenidos por un residente de un Estado por razón de un empleo, sólo pueden someterse a imposición en este Estado, a no ser que el empleo se ejerza en el otro Estado’. Loon van iemand die in een van beide landen woont, mag alleen in dat woonland worden belast, tenzij het werk in het andere land wordt gedaan. Dan mag ook dat andere land heffen.

Lid 2 maakt daar weer een uitzondering op. Werk je in het andere land, dan mag toch alleen je woonland heffen als aan alle drie deze voorwaarden is voldaan:

• ‘El empleado no permanece en total en el otro Estado, en uno o varios períodos, más de ciento ochenta y tres días durante el año fiscal considerado’, oftewel: je bent niet meer dan honderddrieëntachtig dagen in het andere land, opgeteld over een of meer periodes, binnen het beschouwde belastingjaar
• ‘Las remuneraciones se pagan por o en nombre de una persona que no es residente del otro Estado’, oftewel: je loon wordt betaald door of namens iemand die niet in dat andere land woont of gevestigd is
• ‘Las remuneraciones no se soportan por un establecimiento permanente o una base fija que la persona para quien se trabaje tiene en el otro Estado’, oftewel: je loon komt niet ten laste van een vaste inrichting van je werkgever in dat andere land

Let op dat eerste punt. De teller loopt per belastingjaar, dus per kalenderjaar zoals het verdrag dat noemt. Een schuivende periode van twaalf maanden kent dit verdrag niet.

Is een van de drie voorwaarden niet vervuld, dan mag het werkland heffen. Werk je in Spanje voor een Spaanse werkgever, dan is in elk geval de tweede voorwaarde niet vervuld, en mag Spanje heffen.

Nu de loonstrook zelf. Wat er aan premies van je brutoloon af gaat, publiceert de Seguridad Social voor het Régimen General, het stelsel waar een gewone werknemer in valt. Dit zijn de percentages voor 2026 zoals de instantie ze zelf opschrijft, met de werkgeverskant erbij zodat je ziet hoeveel er in totaal omgaat.

Tel je de werknemerskant op, dan kom je bij een vast contract op 6,50 procent van je brutoloon en bij een tijdelijk contract op 6,55 procent. Die twee sommen zijn van ons; de percentages in de tabel publiceert de Seguridad Social.

De gewone premies gaan niet over je hele loon. Er zit een bodem onder en een plafond op, en die gelden per maand.

• de base mínima ligt voor de premiegroepen 1 tot en met 7 tussen 1.424,40 en 1.989,30 euro per maand, afhankelijk van de groep waar je functie in valt
• de base máxima is 5.101,20 euro per maand

Boven dat plafond betaal je geen gewone premie meer. Over het loon boven 5.101,20 euro per maand geldt sinds 2025 wel een aparte solidariteitsbijdrage, de cotización adicional de solidaridad. Werkgever en werknemer delen die in dezelfde verhouding als de premie voor contingencias comunes. De percentages legt de Ley General de la Seguridad Social vast voor elk jaar van 2025 tot en met 2045.

Naast de premies staat op je strook de retención de IRPF, de voorheffing op de inkomstenbelasting.

Dat percentage is een uitkomst: je werkgever rekent het uit aan de hand van je verwachte jaarinkomen, je gezinssituatie, het aantal kinderen en een reeks aftrekposten. Twee collega's met hetzelfde brutoloon houden daardoor een verschillend bedrag over. De Spaanse belastingdienst publiceert er een rekenhulp bij, het Servicio de Cálculo de Retenciones, waarmee je je eigen geval doorrekent.

De retención is een voorschot, dat bij de jaaraangifte wordt verrekend.

Je nettoloon hangt aan je retención, en die hangt aan je jaarinkomen, je gezinssituatie en je kinderen. Reken hem door met de rekenhulp van de Spaanse belastingdienst, en trek ook de premies uit de tabel van je brutoloon af.

De percentages van deze gids gelden voor het Régimen General, het stelsel voor werknemers in loondienst. Werk je als zelfstandige, dan val je in het stelsel voor zelfstandigen, met eigen premieregels; die staan in de gids over starten als autónomo.