De eerste maanden in Canada: wat je regelt en in welke volgorde

Het Social Insurance Number, kortweg de SIN, is het nummer waarmee je in Canada werkt en belasting betaalt. De aanvraag is gratis en kan online, per post of aan de balie.

Aan de balie krijg je het nummer nog tijdens hetzelfde bezoek. Online duurt het ongeveer vijf werkdagen, per post ongeveer twintig. Er komt geen plastic kaart meer: je krijgt een brief.

Wat je meeneemt is een hoofddocument en een tweede document. Ben je permanent resident, dan is het hoofddocument je Permanent Resident Card of de Confirmation of Permanent Residence. Ben je tijdelijk, dan is het je work permit, study permit of visitor record van de immigratiedienst. Het tweede document draagt je wettelijke naam en geboortedatum, bijvoorbeeld je paspoort.

Een detail dat veel mensen weken kost als ze het niet weten: je hoeft niet op het nummer te wachten om te beginnen met werken. Vanaf het moment dat je de aanvraag hebt gedaan mag je aan de slag.

Er is geen Canadese zorgkaart. Er is er een per provincie en per territorium, en je vraagt hem aan waar je gaat wonen. In welke provincies je meteen gedekt bent en waar je drie maanden wacht, staat in onze gids over de zorg.

In Ontario vraag je de OHIP-kaart in persoon aan bij een kantoor van ServiceOntario. Je hebt drie documenten nodig: een dat je status aantoont, een dat je verblijf in Ontario aantoont en een identiteitsbewijs. Er is geen wachttijd, wel een aanwezigheidseis van 153 dagen in elke periode van twaalf maanden.

In British Columbia is inschrijving in het Medical Services Plan verplicht voor alle inwoners. De dekking begint na de rest van de vestigingsmaand plus twee maanden. Bij het ophalen van de BC Services Card toon je een primair en een secundair identiteitsdocument. De aanwezigheidseis is ten minste zes maanden.

Een Canadese bank moet je identiteit vaststellen met een geldig document. Een buitenlands paspoort staat op de lijst met documenten die daarvoor mogen dienen, en dat is voor een nieuwkomer het punt dat telt.

De rijksdienst voor financiële consumentenzaken schrijft er drie dingen bij die het openen makkelijker maken dan mensen verwachten: je mag een rekening openen zonder werk, zonder een bedrag te storten en ook na een faillissement. Canadees staatsburgerschap is niet nodig; met de juiste identificatie kan het ook vanuit het buitenland.

Een bank mag wel weigeren, onder meer bij een redelijk vermoeden van illegaal of frauduleus gebruik. In de praktijk gaat het openen aan de balie van een filiaal.

Hier loopt het per provincie ver uiteen, en de termijn loopt terwijl je nog aan het uitpakken bent.

• Ontario: zestig dagen met je buitenlandse rijbewijs. Nederland staat niet in de Ontariose omwissellijst, dus reken op de gewone weg met examens.
• British Columbia: negentig dagen. Nederland staat in de lijst van landen waarvan je rijervaring kunt aantonen.
• Alberta: negentig dagen, en Nederland staat wel in de omwissellijst. Je levert al je rijbewijzen in en toont een adres in Alberta.
• Quebec: zes maanden. Nederland staat in de omwissellijst; daarna laat je je rijervaring van buiten Quebec erkennen en vraag je een Quebecs rijbewijs aan.

Dat Nederland in Ontario niet op de lijst staat hebben wij gelezen als het ontbreken van Nederland in de lijst zelf, niet als een zin die het uitspreekt. Bel bij twijfel ServiceOntario voordat je op omwisselen rekent.

Het internationale rijbewijs is een vertaling en vervangt je eigen rijbewijs niet; je toont ze samen. Het geldt een tot drie jaar en je vraagt het aan in het land dat je rijbewijs heeft afgegeven, dus in Nederland en voor vertrek. In Ontario is het verplicht zodra je verblijf langer dan drie maanden duurt.

Je bent fiscaal inwoner van Canada zodra je voldoende banden met het land hebt. De belastingdienst noemt er drie bij naam: een woning in Canada, een partner in Canada en kinderen of andere afhankelijke gezinsleden daar.

In het jaar dat je emigreert ben je inwoner voor een deel van het jaar. Aangifte doe je pas het jaar nadat je fiscaal inwoner bent geworden, en die moet uiterlijk op 30 april binnen zijn.

Wachten met je toeslagen hoeft niet. Kinderbijslag en andere toeslagen mag je direct na aankomst aanvragen, zonder eerst aangifte te doen.

De Canada Child Benefit is er voor wie met een kind onder de achttien woont, hoofdverantwoordelijk is voor de verzorging en fiscaal inwoner van Canada is. Permanent residents komen in aanmerking. Wie tijdelijk verblijft moet achttien maanden in Canada zijn geweest.

Voor de periode juli 2026 tot juni 2027 is het maximum 8.157 Canadese dollar per jaar voor een kind onder de zes en 6.883 Canadese dollar voor een kind van zes tot en met zeventien. Het bedrag daalt met het gezinsinkomen.

Aanvragen doe je met formulier RC66 en de bijlage RC66SCH, zodra je aan de voorwaarden voldoet.

Onderwijs is provinciaal. Elke provincie en elk territorium heeft een eigen schoolstelsel, en de ouders zijn verantwoordelijk voor het inschrijven van hun kind en ervoor dat het naar school gaat. Inschrijven doe je bij het plaatselijke school board. Neem geboorteakte, bewijs van voogdij, bewijs van adres en het vaccinatiebewijs mee. De leerplichtige leeftijden konden wij per provincie niet bij de bron bevestigen; vraag ze na bij het school board.

Verhuisgoed voer je rechtenvrij in met formulier BSF186, het Personal Effects Accounting Document. Voorwaarde is dat je de spullen voor aankomst in bezit en in gebruik had. Onder de regeling vallen onder meer kleding, meubels, huisraad, sieraden, boeken, computers en muziekinstrumenten. Je moet ze een jaar houden.

Let op de nazendingen: alleen wat bij aankomst al op je lijst staat komt later nog rechtenvrij binnen. Bewaar een kopie van het formulier en toon die als de zending aankomt. De waardegrens van 10.000 Canadese dollar per voorwerp die je op sommige plekken tegenkomt geldt niet voor jou: die is er voor terugkerende oud-inwoners.

Geld geef je aan vanaf 10.000 Canadese dollar. Daaronder vallen ook aandelen, obligaties, cheques, postwissels, bankcheques en reischeques. De boete voor het niet aangeven loopt van 5 tot 50 procent.

Voor huisdieren bepalen het land van herkomst, de leeftijd van het dier, het doel van de invoer en de vraag of het om een commerciële invoer gaat welke eisen gelden. Voor commerciële honden uit landen met een hoog risico op hondsdolheid geldt een verbod. De concrete eisen voor een hond of kat uit Nederland konden wij niet nalezen: de keuzehulp van de voedselautoriteit was voor ons niet te openen en de oudere pagina's zijn ingetrokken. Vraag ze na bij de Canadian Food Inspection Agency voordat je een vlucht boekt.