Wat je moet aantonen om te mogen blijven: de eis van voldoende middelen

Als EU-burger mag je overal in de Unie gaan wonen. Blijf je langer dan drie maanden zonder er te werken, dan hangt aan dat recht wel een voorwaarde: je moet genoeg middelen hebben om niet ten laste van de sociale bijstand van dat land te komen, en je moet een ziektekostenverzekering hebben. Dat is de kern in elk land dat wij hebben nagelezen.

De vraag die iedereen stelt is: hoeveel dan? Wij hebben het bij zeventien landen aan de instantie zelf gevraagd, door hun eigen pagina's en wetteksten te lezen. Het antwoord is bijna overal hetzelfde: zij noemen geen bedrag. Zij koppelen aan hun eigen bijstandsnorm of minimumpensioen, en beoordelen je persoonlijke situatie.

Spanje is daar het scherpst in. Het besluit dat het vrije verkeer regelt zegt met zoveel woorden dat er geen vast bedrag mag worden vastgesteld, maar dat de persoonlijke situatie moet worden meegewogen. De maatstaf die het ministerie noemt is het bedrag dat de rijksbegrotingswet elk jaar vaststelt voor het recht op een niet op premies gebaseerde uitkering.

Cyprus kent dezelfde bepaling in zijn wet uit 2007. Die tekst konden wij alleen bij een juridische databank vinden en niet bij de Cypriotische overheid zelf, en een tussenschakel is op deze site nooit de eindbron. Cyprus staat daarom in de tabel hieronder als niet nagelezen.

Frankrijk doet dat als bovengrens, niet als ondergrens. De Franse voorlichtingsfiche zegt dat de administratie niet mag eisen dat je middelen boven deze bedragen uitkomen: 651,69 euro per maand als je alleen woont zonder kind, en 977,54 euro per maand voor een paar zonder kind. Aan welke norm die bedragen hangen zegt de fiche niet.

In Frankrijk hoef je je overigens helemaal niet te melden. De verblijfskaart voor EU-burgers is facultatief en gratis.

Noorwegen is het tweede land, en doet het precies andersom: daar staat het bedrag dat volstaat. De vreemdelingendienst schrijft dat jaarlijkse middelen ter hoogte van het volledige minimumpensioenniveau naar hoog tarief genoeg zijn, en noemt dat niveau in haar wijzigingsnotitie 255.191 kroon per jaar en 21.266 kroon per maand. Dat bedrag hebben wij bij een bron gelezen en niet bij een tweede nagekeken; dat staat er zo bij omdat het verschil uitmaakt.

Vier landen vragen geen registratie van de EU-burger zelf. In Ierland hoef je je niet bij de immigratiedienst te melden en heb je geen verblijfskaart nodig; Ierland zegt er bovendien uitdrukkelijk bij dat er geen vast bedrag is. In Frankrijk is de kaart facultatief. In Zweden ontstaat het verblijfsrecht vanzelf en meld je je alleen bij de belastingdienst voor het bevolkingsregister. In Tsjechië is het verblijfsdocument een keuze, al geldt daar wel een gewone meldplicht voor je verblijfplaats.

In Duitsland is er geen aparte vreemdelingenregistratie, maar wel de gewone Anmeldung bij de gemeente, die voor iedereen geldt.

Alles gelezen op 4 september 2026, bij de instantie zelf. Per land staat de woordelijke zin in ons register, op de pagina van dat land.

Waar er een registratie is, verschilt per land wat zij kost. Oostenrijk vraagt 44 euro voor de Anmeldebescheinigung, Finland 53 euro voor de registratie, Tsjechië 200 Kc en Griekenland 0,50 euro voor het politiezegel. Op Malta zijn aanvraag en afgifte gratis; alleen vervanging kost geld, 16,50 euro bij beschadiging en 22,00 euro bij verlies. In Kroatië is de registratie gratis en kost een biometrische verblijfskaart op verzoek 13,27 euro.

Te laat zijn kan wel geld kosten. In België staat op het niet tijdig aanmelden of inschrijven een administratieve geldboete van 200 euro.

Bij het schrijven van deze gids stonden hier vier landen zonder regel. Een tweede ronde langs andere ingangen kreeg er drie van open.

• Portugal via de officiële verwijsdienst van het staatsblad, die naar het bestand van de afkondiging doorstuurt.
• Polen via de wettenkoppeling van het parlement.
• Noorwegen via de regelgevingssite van de vreemdelingendienst, terwijl de dienst zelf ons niet binnenlaat.

Die drie staan nu gewoon in de tabel.

Bij Portugal en Polen gaat het om de tekst zoals hij in 2006 is afgekondigd, en niet om de geldende geconsolideerde versie. Die staat achter precies de pagina's die dicht bleven. De regel klopt, de artikelnummers kunnen sindsdien zijn verschoven.

Eén land blijft over. De Cypriotische overheidsdomeinen lieten ons niet binnen, net als bij een eerdere ronde over de officiële talen. De wettekst is wel te vinden bij een juridische databank van de balie, en een tussenschakel is op deze site nooit de eindbron. Wat er niet staat is dus wat wij niet konden nalezen, en niet wat er niet zou zijn.