Zorg in Slovenië: het ZZZS, de kaart en de bijdrage die iedereen betaalt

Hier werkt het anders dan in Nederland: er valt niets te kiezen. Het ZZZS schrijft het zo op: het verzekerdenschap ontstaat van rechtswege, op de dag dat je aan de voorwaarden voldoet, en het eindigt van rechtswege zodra je er niet meer aan voldoet. Er is geen polis, geen vergelijker en geen overstapmoment.

Wie verzekerde is staat in de wet, in artikel 15 en 15.a; wie als gezinslid meeverzekerd raakt in de artikelen 20 tot en met 22. Dat betekent ook: wie niet onder een van die categorieën valt, is niet verzekerd, en dat merk je pas bij het loket.

Degene die de aanmelding indient is dezelfde partij die de premie moet betalen. Bij loondienst is dat je werkgever. Hij doet dat met formulier M-1, op de dag dat je werk volgens je arbeidsovereenkomst begint, en uiterlijk voordat je aan het werk gaat. Afmelden gaat met M-2, wijzigingen met M-3 en een gezinslid aanmelden met M-DC.

Bedrijven dienen die formulieren elektronisch in via het staatsportaal; natuurlijke personen kunnen op papier bij een vestiging, per post of digitaal ondertekend per e-mail.

Pas als het ZZZS je verzekerdenstatus heeft vastgesteld en in zijn administratie heeft gezet, kun je rechten uitoefenen. Dat doe je met de kartica zdravstvenega zavarovanja, de zorgverzekeringskaart. Zonder die vaststelling ben je op papier misschien verzekerd, maar kom je bij de balie niet verder.

Twee dingen. Van je loon gaat 6,36 procent af voor de zorg, en je werkgever draagt daar 6,56 procent naast af, plus 0,53 procent voor ongevallen op het werk en beroepsziekten. Sinds 1 juli 2025 komt daar de premie voor langdurige zorg bij: 1 procent van jou en 1 procent van je werkgever.

Daarnaast betaal je de OZP, een vast bedrag per maand dat losstaat van je inkomen. Die verving op 1 januari 2024 de oude aanvullende zorgverzekering. In 2026: 37,17 euro per maand tot en met februari, daarna 39,36 euro per maand tot en met februari 2027. Elk jaar gaat het bedrag per 1 maart opnieuw omhoog.

Over de zorg zelf blijft een aantal dingen onbeantwoord. Hoe lang je op een eerste zorgkaart wacht, wat een consult bij de huisarts of specialist precies kost als je nog niet bent aangemeld, en hoe de wachttijden per behandeling liggen, staat niet op de pagina's die wij lazen. Ook de premietabellen zelf publiceren de instanties alleen in rekenbladen die wij niet hebben kunnen nalezen; de percentages hierboven komen daarom van de pensioen- en zorgfondsen en het staatsportaal, elk voor het deel dat het zelf vaststelt.

Wat wél vaststaat: je regelt dit niet vanzelf. Wie zonder werkgever in Slovenië aankomt, heeft geen partij die de aanmelding voor hem indient, en moet zijn dekking dus zelf regelen voordat hij een potrdilo kan aanvragen. Een passende ziektekostenverzekering is namelijk een van de drie voorwaarden voor dat verblijfsdocument.