Belastingverdrag Portugal-Nederland uitgelegd

Nederland en Portugal hebben een belastingverdrag (Convention for the Avoidance of Double Taxation, ondertekend 1999, gewijzigd 2021). Het verdrag voorkomt dat je over hetzelfde inkomen zowel in Nederland als in Portugal belasting betaalt.

Kernprincipe: het verdrag wijst heffingsrechten toe. Als het verdrag zegt dat Portugal mag heffen, heft Nederland niet, en vice versa. Nederland verleent vrijstelling of verrekening voor inkomsten die Portugal mag belasten.

• AOW: valt onder artikel 18 van het belastingverdrag. Portugal heeft als woonstaat het primaire heffingsrecht. Nederland mag alleen ook heffen als aan de drie voorwaarden van artikel 18 lid 2 tegelijk is voldaan: de opbouw was in Nederland fiscaal gefacilieerd (vrijgesteld of aftrekbaar), Portugal belast de uitkering niet tegen het gewone tarief of voor minder dan 90 procent van het brutobedrag (de toets op de feitelijke woonlandheffing), en het totaal komt in een kalenderjaar boven de gezamenlijke brutodrempel van €10.000 uit. Laat de combinatie met andere Nederlandse uitkeringen beoordelen.
• Overheidspensioen: artikel 19 kent in beginsel heffing toe aan de betalende staat, maar bevat een uitzondering wanneer de ontvanger inwoner én onderdaan van de andere staat is. De naam ABP alleen is niet beslissend: bepalend is of het pensioen uit overheidsdienst voortkomt.
• Particulier werknemerspensioen: Portugal heeft als woonstaat in beginsel het heffingsrecht, met het voorwaardelijke aanvullende Nederlandse heffingsrecht van artikel 18 lid 2. IFICI geeft buitenlands pensioen geen algemene vrijstelling of 10%-tarief.
• Lijfrente: moet afzonderlijk onder artikel 18 en de nationale kwalificatie worden beoordeeld. Ook hiervoor geeft IFICI geen automatische vrijstelling of 10%-tarief.

Verhuur je een woning in Nederland nadat je naar Portugal bent verhuisd?

• Nederland mag heffen over huurinkomsten uit Nederlands vastgoed (artikel onroerende zaken, verdrag).
• In NL: opbrengst valt in box 3 (op de WOZ-waarde, niet netto huurinkomen).
• Portugal: voorkomt dubbele belasting volgens de methode van het verdrag (doorgaans verrekening van de Nederlandse belasting tot het in Portugal verschuldigde bedrag); de precieze uitwerking hangt af van verdragsartikel en Portugese aangifte, laat dit toetsen.
• Overweeg verkoop vóór emigratie om aanhoudende NL-belastingplicht te vermijden.

• Nederlandse dividenden: NL houdt 15% bronbelasting in. Portugal verleent credit tot het in Portugal verschuldigde bedrag.
• Onder IFICI: buitenlandse dividenden kunnen onder verdragsvoorwaarden zijn vrijgesteld; er bestaat géén 10%-tarief (dat hoorde bij het oude NHR en gold bovendien voor pensioen, niet voor dividend). Zonder vrijstelling geldt doorgaans 28%. Laat de kwalificatie per situatie toetsen.
• Vermogenswinst op aandelen: Portugal heft als woonstaat (28% op vermogenswinst). NL heeft geen bronstaatheffing op vermogenswinst voor niet-inwoners.

1. Portugal (IRS): aangifte indienen via portaldasfinancas.gov.pt vóór 30 juni van elk jaar. Geef alle inkomsten op, inclusief NL-inkomen. IFICI-vrijstellingen worden automatisch toegepast als je geregistreerd staat.
2. Nederland (M-biljet in het emigratiejaar): voor het jaar van emigratie doe je het M-biljet. Daarna geen NL-aangifte meer tenzij je NL-broninkomen hebt (bijv. huurinkomsten, dividenden).
3. Nederland na emigratie: controleer jaarlijks bij de Belastingdienst of aangifte als buitenlands belastingplichtige nodig is. Het ontvangen van AOW, pensioen of dividend maakt een Nederlandse aangifte niet in alle gevallen automatisch verplicht; dat hangt af van het Nederlandse heffingsrecht, inhoudingen en de uitnodiging tot aangifte.