GIDS · DE EERSTE MAANDEN
De eerste maanden in Denemarken: verblijfsdocument, CPR-nummer en MitID
In Denemarken hangt alles aan het CPR-nummer, en het CPR-nummer hangt aan een verblijfsdocument dat je eerst bij SIRI haalt, de dienst voor internationale werving. Zonder dat document geeft de gemeente je geen CPR-nummer. Deze gids zet de stappen, de termijnen en de kantoren op een rij, met de pagina's van de overheid erbij.
Dit gaat over Denemarken.
De volgorde is de valstrik
Als EU-burger mag je vrij inreizen en tot 3 maanden in Denemarken blijven zonder iets te registreren; zoek je werk, dan tot 6 maanden. Blijf je langer, dan vraag je binnen 3 maanden na binnenkomst, of binnen 6 maanden als je werk zoekt, een EU-verblijfsdocument aan bij SIRI, de Styrelsen for International Rekruttering og Integration. De aanvraag gaat online, en daarna moet je binnen 30 dagen persoonlijk op een van de kantoren van SIRI verschijnen.
En dan de zin die alles bepaalt, van de overheidspagina die SIRI zelf schrijft: je hebt het EU-verblijfsdocument nodig om een CPR-nummer te krijgen. De Deense burgersite noemt het document registreringsbevis; SIRI noemt het EU-opholdsdokument. Of het geld kost zegt geen van beide pagina's, en een bedrag noemen wij dus niet.
Inschrijven in het CPR
Met dat document ga je naar de Borgerservice van je kommune of naar een International Citizen Service. Je kunt worden ingeschreven als je al in Denemarken bent en er langer dan 3 maanden zult verblijven, een woning of vaste verblijfplaats hebt en rechtmatig verblijf hebt. Je meldt je uiterlijk 5 dagen nadat je zowel een woning als je verblijfsdocument hebt, persoonlijk, met de documenten die de gemeente vraagt: het EU-verblijfsdocument, je paspoort of ID en een bewijs van je adres, bijvoorbeeld het huurcontract.
Let op de twee drempels die op één pagina van de overheid staan. Inschrijven kan bij een verblijf van meer dan 3 maanden; de plicht om je te melden geldt voor EU-burgers pas bij een verblijf van meer dan 6 maanden. Wie langer blijft heeft dus geen keus, en wie tussen de 3 en 6 maanden blijft doet er verstandig aan het toch te doen, want zonder inschrijving krijg je geen sundhedskort. Let daarbij op de belasting: wie langer dan 3 maanden aaneengesloten in Denemarken verblijft, kan er al volledig belastingplichtig zijn; zie de kostengids.
Wat het CPR-nummer is
Iedereen die in Denemarken woont staat in één register, het CPR. Bij de inschrijving krijg je een personnummer van 10 cijfers: de eerste 6 zijn je geboortedatum, en het laatste cijfer is even voor vrouwen en oneven voor mannen. Je hebt het nodig van de huisarts tot de bank en de belastingdienst.
Sundhedskort, huisarts, MitID en belastingkaart
Ongeveer 2 tot 3 weken na de inschrijving wordt het sundhedskort naar je Deense adres gestuurd; vanaf de inschrijving mag je een huisarts kiezen. Hoe de groepen werken en wat je zelf betaalt staat in de zorggids.
MitID, de digitale sleutel voor overheid, bank en post, krijg je volgens de Deense nieuwkomerssite met een CPR-nummer vanaf 15 jaar en een geldig identiteitsbewijs; heb je nog geen CPR-nummer, dan werk je volgens MitID met een P-code. Voor een belastingkaart heb je een CPR-nummer of een belastingnummer nodig; zonder belastingkaart houdt je werkgever 55 procent van je loon in. In TastSelv maak je dan je voorlopige aanslag en je belastingkaart; wat er daarna fiscaal op je afkomt staat in de kostengids.
Waar je heen gaat
De International Citizen Service is een loket van SIRI en de gemeente voor wie uit het buitenland komt; de belastingdienst geeft er begeleiding. Je maakt er vooraf een afspraak. Er zijn zes kantoren: København, Aarhus, Odense, Aalborg, Esbjerg en Sønderborg. Welk kantoor je helpt, hangt af van je woongemeente; anders is de Borgerservice van je eigen kommune het adres; de gemeente bepaalt zelf welke documenten zij wil zien.
Wat wij niet weten, en de Nederlandse kant
Of het EU-verblijfsdocument een gebyr kost, hoe lang de wachttijd bij SIRI is, en of het document op de dag van je CPR-afspraak een maximale ouderdom heeft: op de pagina's die wij konden openen staat het niet. Britten vallen niet onder de EU-route; wat voor hen geldt hebben wij niet nagelezen.
Aan Nederlandse kant: ga je langer dan acht maanden weg, dan schrijf je je uit bij je gemeente, in de laatste vijf dagen voor je vertrek. Met een pensioen of uitkering uit Nederland regel je je zorgverzekering via het CAK; zie de zorggids.
Veelgestelde vragen
Hoe krijg ik een CPR-nummer in Denemarken?
Eerst vraag je bij SIRI een EU-verblijfsdocument aan; dat heb je nodig voor een CPR-nummer. Daarna schrijf je je in bij de Borgerservice van je kommune of een International Citizen Service, uiterlijk vijf dagen nadat je een woning hebt.
Moet ik me als EU-burger registreren in Denemarken?
Ja, als je langer dan drie maanden blijft, of langer dan zes maanden als je werk zoekt. Je vraagt dan een EU-verblijfsdocument aan bij SIRI, binnen drie maanden na binnenkomst, of binnen zes maanden als je werk zoekt, en verschijnt binnen 30 dagen persoonlijk op een van de kantoren van SIRI.
Wanneer krijg ik MitID in Denemarken?
Volgens de Deense nieuwkomerssite met een CPR-nummer, vanaf 15 jaar en met een geldig identiteitsbewijs; zonder CPR-nummer werk je met een P-code. Met MitID log je in bij overheid, bank en post; voor een belastingkaart heb je daarnaast een CPR-nummer of een belastingnummer nodig.
Deze gids is nagelezen in door de redactie van IkVertrekUit.nl. Wat er toen is nagekeken staat met de instantie erbij in het bronnenregister. Lees je deze tekst ergens anders, in een kopie of een samenvatting, dan staan de actuele stand, de bronnen en de controledatum op ikvertrekuit.nl/gidsen/denemarken-eerste-maanden-praktisch.
